# Wie Hochsensible Kinder Zu Psychisch Kranken Erwachsen Werden **Source:** https://loesungs-coaching.de/nl/wie-hochsensible-kinder-zu-psychisch-kranken-erwachsen-werden **Language:** Dutch --- Overslaan naar inhoud # Hoe hooggevoelige kinderen psychisch zieke volwassenen worden Belangrijk! In deze bijdrage gaat het \* NIET\* om \*hoogsensitiviteit\*, maar om een mogelijk ontwikkelingstrauma. Verminderd zelfvertrouwen, niet vertrouwen op de eigen waarneming, neiging tot controle... zijn GEEN eigenschappen van hoogsensitiviteit, maar ontstaan door onze ervaringen die we hebben opgedaan. Elk Een kind kan door een dergelijke behandeling een ontwikkelingstrauma ontwikkelen. Als je jezelf in deze video herkent, is dat geen indicatie van mogelijke hooggevoeligheid. In mijn posts vind je informatie over typische kenmerken van hooggevoeligheid volgens het persoonlijkheidsmodel van Aron en ook onderscheidende kenmerken met traumagevolgen. **Psychische aandoeningen komen niet door de hooggevoeligheid, maar door ervaringen die ons hebben gevormd.** **Geen zin om te lezen? Hier kun je de bijdrage als video bekijken.** In dit artikel ontdek je w Hoe hoogsensitieve kinderen psychisch zieke volwassenen worden. Het richt zich zowel op ouders van hooggevoelige kinderen als op hooggevoelige volwassenen die sterk lijden onder hooggevoeligheid. ## Hoogsensitief en ongelukkig, vaak een gevolg van de opvoeding? In mijn werk blijkt dat er een essentiële factor is die bepaalt hoe gelukkig of juist ongelukkig we zijn met de hoogsensitiviteit. En het is belangrijk om die te weten. Enerzijds voor hoogsensitieve ouders, zodat ze hun kinderen goed kunnen ondersteunen, anderzijds voor hoogsensitieve volwassenen om zichzelf beter te begrijpen en daar naar te kunnen handelen. Hooggevoeligheid op zich is niet de aanleiding voor depressies, hevige angsten, een constante overbelasting. Deze symptomen ontstaan heel vaak door ongunstige ervaringen die we in onze kindertijd opdoen. Ze zijn het gevolg van een opvoeding die in de meeste gevallen zelfs goed bedoeld is, maar in het eindresultaat erg schadelijk kan zijn. Hieronder beschrijf ik ervaringen van mijn klanten, die mij in gewijzigde vorm honderden keren zijn verteld. Ik begin met het voorbeeld van een typische start van de dag van de 3-jarige Anna. Daarna stel ik je een vraag en nodig je uit om iets om te schrijven te pakken, om je gedachten op te schrijven. ## Het hoogsensitieve kind Anna Anna is een hoogsensitief kind, wat betekent dat ze al zeer lichte zintuiglijkePrikkels waarneemt, die ze tegelijkertijd minder kan filteren dan gemiddeld gevoelige kinderen. Gevoelens ervaart ze heel sterk, haar lichaam is er vaak helemaal door gevuld. Ze is erg empathisch en reflecteert veel op de diverse indrukken die ze overdag opdoet. Dit doet ze in een veel grotere diepte dan gemiddeld gevoelige kinderen. Het is voor haar belangrijk om eerst te observeren voordat ze iets doet, omdat dat haar een gevoel van veiligheid geeft. ## Tanden poetsen met hoogsensitieve kinderen kan een uitdaging zijn 's Ochtends staat ze op en helpt haar mama haar om zich klaar te maken voor de kleuterschool. Tijdens het tandenpoetsen is er altijd ruzie, omdat Anna haar mond niet wil openmaken. De tandpasta is veel te scherp voor haar en dat laat ze blijken door te zeggen dat het tandenpoetsen pijn doet. Haar moeder doet erg haar best, probeert haar te bewegen haar mond te openen en poets dan heel zachtjes haar tanden. Anna zegt mama: „Dat doet pijn!” „Nee Anna, dat doet geen pijn, kijk ik ben heel voorzichtig.” De moeder poets heel voorzichtig Anna's tanden, die steeds haar hoofd wegtrekt omdat het pijn doet. Haar moeder bezweert steeds weer dat ze heel voorzichtig is en dat het helemaal geen pijn kan doen. ## De juiste kleding kan juist bij hoogsensitieve kinderen lastig zijn Dan is het tijd om aan te kleden. Anna houdt niet van maillots omdat die te strak bij haar tenen zitten, maar dat kan ze nog niet zo benoemen. Het is winter en haar moeder heeft speciaal de dure, superzachte Lillifee-maillots voor haar gekocht. Het is een beproeving, Annas moeder benadrukt steeds weer hoe mooi zacht en comfortabel de maillot wel niet is, terwijl het eeuwen duurt voordat deze enfin is aangetrokken. Langzaam wordt de tijd krap. Snel nog even ontbijten. ## Hoogsensitieve kinderen hebben vaak heel eigen eetgewoonten Anna krijgt een boterham met haar favoriete worst. De boterham is al wat ouder en de korst is harder dan normaal. "Mama, ik vind de boterham niet lekker." De moeder raakt langzaam ongeduldig. Het is belangrijk dat alles goed gaat, zodat ze op tijd op haar werk komt. "Anna, dit is je favoriete worst, stel je niet zo aan en eet gewoon. Dit is hetzelfde als je anders eet, het smaakt prima." Inmiddels hebben ze allebei een behoorlijk hoog stressniveau. Nu gaan ze samen op weg voor de wandeling van 10 minuten naar de kinderopvang. ## Hoogsensitieve kinderen hebben meer toewijding nodig, dat kan al snel te veel worden Ze beginnen te lopen. De panty's bij Anna's tenen voelen vreselijk aan in haar schoenen. Steeds weer blijft ze staan, wil niet verder gaan en zegt: „Mama, ik heb iets in mijn schoenen, dat doet pijn.“ De moeder knielt bij haar neer, trekt haar schoen uit, maar kan niets vinden. „Er is niets Anna, kom nu maar.“ Op een gegeven moment is haar moeder helemaal kapot en geïrriteerd en trekt Anna achter zich aan. „Moet je je nu echt altijd zo aanstellen?“ Klagend laat Anna zich meetrekken. „Mama, ben je boos op mij?“ „Nee“, gromt de moeder, vertrekt haar gezicht en tuurt naar de deur van de kinderopvang, die ze bijna hebben bereikt. Voor de één lijkt de beschreven situatie misschien overdreven, voor de ander zelfs nog te mooi voorgesteld. Dit kleine dagelijkse fragment kan exemplarisch worden gezien voor de dag, waarop er mogelijk nog vele andere van dergelijke situaties zullen zijn. En nu nodig ik je uit om stil te staan, schrijf je gedachten over de komende vraag het beste op. De vraag is: ## Wat heeft de hoogsensitieve Anna vanmorgen geleerd? In mijn seminars lopen de antwoorden op deze vraag sterk uiteen. Zelden wordt juist het aspect genoemd dat Anna later misschien het leven erg moeilijk kan maken. Daarom ga ik hierna alleen in op dit aspect. ![Hoe hooggevoelige kinderen uitgroeien tot psychisch zieke volwassenen | Hooggevoeligheid en trauma – Coaching, seminars, opleiding |](https://www.loesungs-coaching.de/wp-content/uploads/2020/05/Wie-hochsensible-Kinder-zu-psychisch-kranken-Erwachsen-werden.jpg) Anna heeft vandaag geleerd dat ze haar waarneming niet kan vertrouwen! Misschien vraag je je af waarom? Laten we de situatie nog eens nader bekijken. Anna vindt de tandpasta pijnlijk omdat deze te scherp voor haar is. De moeder ontkent de waarneming van het kind en legt uit dat het geen pijn kan doen omdat ze heel voorzichtig is. Voor Anna is mama de persoon die weet hoe het werkt. Die alles weet. En als mama zegt: „dat doet geen pijn“, zal dat wel kloppen. En dan kan Anna's gevoel niet kloppen. Laten we verder kijken: Anna vindt haar panty oncomfortabel. Haar moeder legt haar uit dat ze toch heel comfortabel zijn. Opnieuw wordt de waarneming van de dochter zonder kwade bedoelingen in twijfel getrokken. Anna vindt het brood niet lekker en weer krijgt ze te horen dat ze zich vergist. ## Waarom hoogsensitieve personen zich vaak verkeerd voelen Anna kan niet meer, haar voeten doen pijn. Ze blijft staan om de pijn te verzachten. Naast het ontkennen van Anna's gevoelens komt hier nog een ander aspect bij kijken. De afwijzing door de moeder. Anna leert dat als ze naar haar behoeften handelt, mama zich afkeert en haar uitscheldt. Ze krijgt het gevoel iets fout te hebben gedaan. Empathisch, zoals hooggevoelige kinderen nu eenmaal zijn, voelt ze dat haar moeder boos op haar is. Deze ontkent echter haar woede, omdat ze eigenlijk helemaal niet boos wil zijn, en op deze manier het kind wil laten zien dat het oké is. En ook hier leert Anna dat haar waarneming onjuist is. ## Hoe vaker het ons lukt om ons hooggevoelige kind echt waar te nemen, hoe gelukkiger ze worden. Zo leert Anna systematisch om eerder op de waarneming van de ander te vertrouwen dan op die van haarzelf. Natuurlijk komen dit soort situaties in de opvoeding wel eens voor. Een kind dat over het algemeen in zijn of haar waarneming wordt gezien en bevestigd, kan hier ook wel het een en ander van hebben zonder schade op te lopen. Als dit echter te vaak voorkomt, kan dit verwoestende gevolgen hebben voor de psyche van het kind. In het ergste geval kan hierdoor ook een ontwikkelingstrauma en/of een persoonlijkheidsstoornis ontstaan. ## Zo worden hoogsensitieve kinderen psychisch zieke volwassenen Welke gevolgen hebben dergelijke ervaringen concreet? Anna leert dat haar gevoel niet klopt. Ze begint haar eigen gevoelens te wantrouwen en te negeren. In sommige gevallen misschien zelfs helemaal niets meer te voelen, omdat het innerlijke verschil anders niet te verdragen is. ## Anna leert om anderen beter te voelen dan zichzelf Als hoogsensitieve empathie kan Anna in het latere leven prachtig aanvoelen hoe het met anderen gaat en wat ze nodig hebben. Met haar eigen gevoelens vindt ze dat dan echter erg moeilijk. Als je haar vraagt hoe het met haar gaat, start automatisch de gedachtelus: "Hoe zou het met me moeten gaan?" Een typische uitspraak is dan: „Jij voelt je goed, en hoe voel ik me?“ ## Anna zal het moeilijk vinden om grenzen te stellen Omdat Anna's grenzen niet werden gezien en gerespecteerd, zal ze later in het leven grote moeite hebben met het stellen van grenzen. Een instantie in haar beschouwt de grenzen van anderen altijd als belangrijker. Rolf Sellin noemt dit fenomeen in zijn geweldige boek „Tot hier en niet verder“ het „ *begrensde ik* “. Wie moeite heeft met het waarnemen en stellen van eigen grenzen, vindt in dit boek veel informatie en praktische tips. ## Anna verliest de toegang tot haar eigen behoeften Wanneer we onze grenzen niet waarnemen, heeft dat nog vérstrekkendere gevolgen. Het valt ons zwaar om behoeften te benoemen, omdat we de toegang tot onze eigen waarneming zijn verloren. We neigen er dan toe om ons aan te passen, omdat ons dat een gevoel van veiligheid geeft. Helaas betekent dit meestal ook dat we dingen doen die we eigenlijk helemaal niet willen en die niet bij onze aard horen. En dat kan door alle levensgebieden heen trekken. We eten dingen die we niet lusten of beginnen aan een studie, hoewel we eigenlijk iets heel anders willen. We hebben dan geen gevoel voor wat goed voor ons is, omdat we steeds denken aan wat de anderen wel niet zouden verwachten. Daarom passen we ons aan en gaan daarbij voorbij aan onze eigen behoeften of merken ten dele niet eens dat we tegen ourselves handelen. Er wordt steeds meer belang gehecht aan de behoeften van anderen. Wat zelfs kan uitlopen op een afhankelijke persoonlijkheidsstoornis. ## Wordt ons gedrag devalueerd, dan leren we schuld en schaamte Vaak komen daar dan ook nog schuld en schaamte bij kijken. Als onze waarneming altijd werd afgedaan als minderwaardig en ons vaak genoeg werd gesuggereerd dat we toch anders zouden moeten zijn, kan in ons de overtuiging groeien dat we niet deugen. We schamen ons dan voor ons gedrag en uiteindelijk voor onszelf. Als iemand vanuit deze grondhouding aan anderen vertelt hooggevoelig te zijn, dan is dat meestal in de vorm van een verontschuldiging. Met deze conditionering vechten we permanent tegen onszelf en die strijd kunnen we niet winnen. ## Ervaringen zoals Anna die heeft meegemaakt kunnen tot gevolg hebben dat wij: - **resigneren** , ons onbekwaam voelen en niets durven toevertrouwen aan onszelf. We beginnen niet eens aan dingen of breken ze af, omdat we er innerlijk van uitgaan dat we het toch niet zullen redden. We zien alleen de gesloten deuren en rennen voorbij aan de open. En dat is een grote tragedie, omdat we onszelf daardoor steeds weer bevestigen dat we iets niet kunnen. - **rebelleren** (bij hooggevoeligen eerder zeldzaam) – Als ik niemand tevreden kan stellen, doe ik gewoon wat ik wil, zonder rekening te houden met de gevolgen en/of ben ik in principe tegen wat dan ook. Vaak gepaard gaand met een gevoel van arrogantie. Ik ben de wetende en de anderen hebben geen idee. Als ze mijn mening delen, zijn ze tenminste niet helemaal verloren. De sympathie kan echter snel afnemen als de ander ook eens een andere mening heeft. Als daar dan nog een beschadigd zenuwstelsel bijkomt, dat permanent scant op gevaren en alles wantrouwend bekijkt, is dat een vruchtbare bodem om een neiging tot complottheorieën of iets dergelijks te ontwikkelen. Of we zoeken een zondebok om onze onderdrukte minderwaardigheidsgevoelens te compenseren. - **controleren** – We proberen onszelf zo onder controle te houden dat we onaantastbaar zijn. Alles moet perfect zijn. De tuin, het appartement, het uiterlijk, de activiteiten … We zijn ontzettend streng voor onszelf en hebben nul tolerantie voor fouten. Alles om zo onaantastbaar mogelijk te zijn of uit de extreme wens om alles goed te doen. Een ontzettend vermoeiende werkwijze, omdat we zo nooit tot rust komen. Het is onmogelijk om het iedereen naar de zin te maken. Als het ons dan niet lukt om perfect te zijn, voelen we ons schuldig, krijgen we een slecht geweten en maken we onszelf verwijten. Deze controledrang wordt dan deels ook op anderen overgedragen, wat een nog onmogelijker onderneming is. En als deze overmatige controle kinderen treft, komt er een tragische cirkel op gang, omdat ook deze kinderen het hun verzorger nooit naar de zin kunnen maken. Als we dit programma in onze basisstructuur hebben, kan het in het ergste geval ook tot dwangstoornissen leiden. ## Dergelijke ervaringen hebben ook invloed op onze latere relaties. Hogesensitieve personen met een "ontgrensd ik" neigen bijvoorbeeld tot relaties met narcisten. Dat gaat niet goed, maar ze passen perfect bij elkaar qua persoonlijkheidsstructuur. ## Beslissingen nemen is moeilijk Daarnaast vinden ze het vaak moeilijk om beslissingen te nemen. Omdat ze hun lichaamsreacties niet waarnemen of serieus nemen, komt er geen definitief oordeel tot stand. Hoofd en buik werken niet samen. En ook dat kan zich door alle levensgebieden heen trekken. Van de beslissing welke jam ik wil kopen, tot de vraag of ik wil trouwen. ## Het is moeilijk om doelen te ontwikkelen Ook doelen kunnen niet worden ontwikkeld, ten eerste omdat een (meestal onbewuste) instantie er misschien van uitgaat dat ik in principe niet in staat ben om iets te bereiken. Ten tweede omdat ik geen doel kan noemen als ik niet weet wat ik wil. Laten we ons voorstellen dat we in een taxi stappen en de chauffeur vragen ons naar huis te brengen zonder hem te vertellen waar we wonen. De chauffeur heeft helemaal geen kans om ons naar de juiste plek te brengen. ## We nemen waarschuwingssignalen van ons lichaam niet meer waar Een ander tragisch gevolg dat ik in mijn werk steeds weer meemaak, is dat we met zo'n achtergrond waarschuwingssignalen van ons lichaam negeren. En daar wordt het met name voor hoogsensitieve mensen met hun neiging tot perfectionisme gevaarlijk. Als we onze behoeften niet waarnemen, kunnen we nauwelijks voelen wanneer iets ons te veel wordt of ons op een andere manier niet goed doet. ## We lopen een hoog risico op een burnout We neigen er dan toe om onszelf permanent te overvragen. Vooral bij hoogsensitieve personen, voor wie het bijzonder belangrijk is om de batterijen tijdig op te laden, is dit vermogen cruciaal om niet in aanhoudende stress te raken. Als we dan ook nog de agenda hebben om het iedereen naar de zin te willen maken, geen fouten te mogen maken of de eis stellen dat we dingen net zo goed moeten kunnen als gemiddeld gevoelige mensen, is een burn-out vroeg of laat onvermijdelijk. We overvragen ons lichaam-geest-ziel-systeem net zolang totdat ons organisme capituleert en er niets meer gaat. Ofwel door ziekte of een burn-out. ## Burnout als kans Voor veel hooggevoelige mensen is dit echter ook het moment om een paar versnellingen terug te schakelen, oude patronen op te ruimen, zichzelf opnieuw te ordenen en te oriënteren. ## Laten we echter terugkeren naar Anna Is dit het opvoedingsdoel dat Anna's moeder wilde bereiken? Waarschijnlijk niet! Deze verbanden zijn ons doorgaans niet bewust. En zelfs als ze ons bewust zijn, betekent dat nog lang niet dat we vanaf nu altijd niet meer zo zullen handelen. De manier waarop we opvoeden, is diep geworteld in de ervaringen van hoe we zelf zijn opgevoed. Dat geldt ook voor onze ouders, wier ouders... ## Ook ouders zijn maar mensen 😉 Ik ben pedagogisch medewerker, sociaal pedagoge, heb veel extra opleidingen gevolgd, ben al jaren bezig met het verwerken van mijn verleden en houd zielsveel van mijn dochter. Toch verziek ik sommige situaties totaal. Soms zelfs met open ogen en omdat ik te overprikkeld ben, kan ik op dat moment niet anders handelen. En dat is menselijk. Niemand is perfect, iedereen heeft een eigen verhaal dat hem of haar vormt. Als we de verwachting hebben om bij de opvoeding alles goed te doen, legt dat ons zoveel druk op dat we alleen maar kunnen falen. Omdat falen simpelweg deel uitmaakt van mens-zijn. Maar van fouten kun je leren. Het gaat er niet om een perfecte ouder te zijn, het is voldoende om goed genoeg te zijn. ## Verzamel pluspunten voor een gelukkig leven van je kind Elke keer als het ons lukt om de waarneming van ons kind serieus te nemen, is dat een pluspunt voor zijn zelfbeeld en zijn latere, gelukkige volwassen leven. Ik nodig je uit om in de momenten dat het je niet lukt, een ereronde te lopen en liefdevol met jezelf te zijn. Precies zoals je kind het op dit moment nodig heeft. Deze keer is het niet gelukt. Ga op pad als lerende. Door schade en schande wordt men wijs, dus één keer is niet genoeg. Het is al een grote stap dat het je is opgevallen dat er iets misgaat. Dat brengt veel rust in de situatie en vergroot de kans dat het de volgende keer wel lukt. Als je zo vastzit in je patronen dat je er niet meer uitkomt, zoek dan professionele hulp. Bijvoorbeeld een Marte-Meo-practitioner. ![Onlinecursus hooggevoelig kind](https://www.loesungs-coaching.de/wp-content/uploads/2024/02/Ankuendigung-Prozessgruppe-und-HSP-Coach-Online-Instagram-1921-x-1201-px-1024x640.jpg) Ik wil graag meer informatie ## Wanneer je eigen ervaringen sterker zijn Als je jezelf in de beschreven patronen herkent, kan de intensiteit van de effecten sterk variëren; afhankelijk van hoe intens of hoe vaak de situaties waren en wat je aan positieve invloeden als compensatie hebt meegekregen. Wat je kunt doen als je er zelf mee te maken hebt, of hoe je je hooggevoelige kind anders kunt ondersteunen, leer je in mijn seminars en opleidingen. Als je persoonlijke ondersteuning wenst voor jullie situatie, vind je hier mijn Coaching en begeleiding voor ouders van hooggevoelige kinderen . ![E-book Hoogsensitiviteit begrijpen van Sandra Quedenbaum, voorbeeld op laptop, tablet en smartphone](https://www.loesungs-coaching.de/wp-content/uploads/2026/08/Ohne-Titel-Karte-Querformat-900.webp "Hochsensibilität verstehen") Aanmelden Schrijf je in voor mijn nieuwsbrief. Als dank ontvang je mijn e-book **of koop het voor € 9,99.** ## E-book! **Hoogsensitiviteit begrijpen –** **Voor een zelfbepaald leven** Hoe hoogsensitiviteit zich uit en waardoor het “ontstaat”. ## Hier vind je meer artikelen over hoogsensitiviteit - Basisinformatie - De hooggevoelige hersenen - Hooggevoeligen bij overprikkeling - Hooggevoeligheid en emoties - Wat heeft de natuur zich daarbij bedacht? - Hoogsensitiviteit en adrenaline - Hoogsensitieve personen en aanhoudende stress - Wat hun lichaam anders doet - Manifestaties van hooggevoeligheid - Stand van wetenschap en onderzoek - 10 Sterke punten van hooggevoeligheid - Hooggevoeligheid en evolutie - Extroverte (ambiverte) hoogsensitieve personen - HSP-test – Hoogsensitiviteit eenvoudig uitgelegd - Moeten HSP'ers hierover openheid geven? - Hooggevoelige kinderen en vergelijkingen - Test – Zo herken je een hooggevoelig kind - Introverte HSP - Extroverte HSP - Trauma en hooggevoeligheid - Hoe HSP zien - HSP en de reukzin - Het hooggevoelige gehoor - Hoe HSP denken - Scanner persoonlijkheden - High Sensation Seeker - High Sensation Seeker of extroverte HSP - Gemakkelijkere overprikkeling van het zenuwstelsel - Hooggevoeligen en gevoelens - Hooggevoeligen en smalltalk - Hooggevoeligen en innerlijke dialogen - Hoe HGK psychisch zieke volwassenen worden - Hooggevoelige kinderen en eten - Hoe jouw hooggevoelige kind zelfverzekerd wordt Toestemming beheren Om je een optimale ervaring te bieden, gebruiken we technologieën zoals cookies om apparaatinformatie op te slaan en/of te openen. Als je akkoord gaat met deze technologieën, kunnen we gegevens zoals surfgedrag of unieke ID's op deze website verwerken. Als je geen toestemming geeft of je toestemming intrekt, kan dit een negatieve invloed hebben op bepaalde functies en kenmerken. Functioneel Functioneel Always active De technische opslag of toegang is absoluut noodzakelijk voor het legitieme doel om het gebruik van een specifieke dienst mogelijk te maken waar de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk om heeft gevraagd, of voor het uitsluitende doel om de overdracht van een communicatie over een elektronisch communicatienetwerk uit te voeren. Voorkeuren Voorkeuren De technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel van het opslaan van voorkeuren die niet zijn aangevraagd door de abonnee of gebruiker. Statistieken Statistieken De technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt. De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor anonieme statistische doeleinden. Zonder een dagvaarding, de vrijwillige toestemming van je internetprovider of extra gegevens van derden kunnen op deze manier opgeslagen of opgevraagde informatie meestal niet worden gebruikt om je te identificeren. Marketing Marketing De technische opslag of toegang is noodzakelijk om gebruikersprofielen op te stellen om advertenties te verzenden of om de gebruiker op een website of over verschillende websites heen te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden. - Manage options - Manage services - Manage {vendor\_count} vendors - Read more about these purposes Instellingen bekijken - {title} - {title} - {title} ![Gratis e-book Hoogsensitiviteit begrijpen](https://www.loesungs-coaching.de/wp-content/uploads/2021/06/E-Book.png) Schrijf je in voor mijn nieuwsbrief. Als dank ontvang je mijn e-book – of koop het voor € 9,99. ## E-books! **Hoogsensitiviteit begrijpen –** **Voor een zelfbepaald leven** De gids voor iedereen die snel in het onderwerp wil duiken! Klik HIER om te downloaden!